Filmy

Ciekawostki o Riese – Prawdziwy olbrzym

Ciekawostki o Riese – Prawdziwy olbrzym
Grzegorz Sanik

Nazistowski podziemny kompleks budowany w Górach Sowich otrzymał kryptonim Riese, co z języka niemieckiego oznacza „Olbrzym”. Prawdopodobnie nazwa ta miała odpowiadać wielkości prac i rozmachowi, jaki im nadano. Czy jednak rzeczywiście kompleks Riese jest olbrzymem? Postanowiłem porównać Riese do trzech innych podziemi III Rzeszy.

S3 Olga w Dolinie Jonastal

Pierwszym z nich jest kompleks S3 Olga drążony w dolinie Jonastal. Kompleks szykowany był przez SS na kwaterę Adolfa Hitlera. Prace nad Olgą rozpoczęto jesienią 1944 roku, obiekt nie został ukończony. Pomimo krótkiego okresu pracy wydrążono prawie 2 km chodników, to jest około ¼ długości Riese. Sporo, zważywszy na tak krótki czas.

S3 Olga w dolinie Jonastal

S3 Olga w dolinie Jonastal

Fabryka Zbrojeniowa Mittelwerk w Górach Harzu

Podziemny kompleks Mittelwerk, położony w Górach Harzu, to prawdziwy olbrzym zbrojeniowy. Zwany jest także mylnie kompleksem Dora, od pobliskiego Konzentrationslager Mittelbau-Dora. W podziemnej fabryce zbrojeniowej montowane były między innymi latające bomby V-1 oraz rakiety V-2. W Górach Harzu pod ziemią zaczęto lokować produkcję zbrojeniową po tym, jak zostały zbombardowane zakłady w Świnoujściu.

Latające bomby V-1 w fabryce Mittelwerk - Foto: Bundesarchiv

Latające bomby V-1 w fabryce Mittelwerk – Foto: Bundesarchiv

Podziemia Mittelwerk składają się z dwóch równoległych tuneli o długości około 1,9 km. Między nimi znajduje się 46 hal produkcyjnych. Nie mogłem doszukać się konkretnej i dokładnej łącznej długości podziemi, ale zauważyłem, że jest ona szacowana w Internecie na 15-20 km. Może ktoś ma dokładne dane?

Podziemny olbrzym zbrojeniowy - Kompleks Mittelwerk

Podziemny olbrzym zbrojeniowy – Kompleks Mittelwerk

Ostwall – Międzyrzecki Rejon Umocniony

Kolejnym kompleksem jest Ostwall – Międzyrzecki Rejon Umocniony, w skrócie MRU. To potężny kompleks umocnień budowanych głównie w latach 30 ubiegłego wieku. Obecnie MRU znajduje się na terenie Polski w okolicach Międzyrzecza. Kompleks MRU miał posłużyć, jako ochorna wschodnich granic III Rzeszy, w wypadku ewentualnego zagrożenia ze strony Polski lub ZSRR. W momencie kiedy Naziści zaczęli planować ofensywę na ZSRR, kompleks utracił na znaczeniu i zaniechano jego rozbudowy. W 1944 roku wznowiono przy nim pracę, ale nie odegrał on żadnej kluczowej roli w obronie III Rzeszy.

Podziemia MRU - Foto: Shilton77 Źródło: commons.wikimedia.org

Podziemia MRU – Foto: Shilton77 Źródło: commons.wikimedia.org

Podziemia MRU są naprawdę imponujące. Ich łączną długość szacuje się na około 32-35 km (dane z Wikipedii). Mapa w lepszej rozdzielczości dostępna jest pod tym linkiem.

Podziemny olbrzym - Ostwall MRU - Autor: Blackfish

Podziemny olbrzym – Ostwall MRU – Autor: Blackfish

Olbrzymy – Podsumowanie

Porównując kompleks Riese do trzech wyżej wymienionych obiektów podziemnych, wypada on zaskakująco słabo. Przede wszystkim w kontekście swojego kryptonimu – Olbrzym. Kompleks Riese jest znacznie mniejszy niż znajdujący się również w Polsce kompleks MRU. Riese jest większe od Olgi, ale za to wypada gorzej w relacji czas pracy – długość wydrążonych sztolni. Czy kompleks Riese okazał się klapą budowlaną niespełniającą ambicji nadanej nazwy? Czy też rzeczywiście nie znamy jeszcze jego pełnych rozmiarów? Poniżej załączam mapę ze wszystkimi wspomnianymi kompleksami.

 

WSPÓŁPRACA

Sztolnie Walimskie
www.sztolnie.pl

BIBLIOGRAFIA

  1. Zagłada Riese – Romuald Owczarek
  2. Podziemia w Górach Sowich i Zamku Książ – Piotr Kruszyński
  3. Tajemnica Riese – Jacek M. Kowalski, Robert J. Kudelski, Zbigniew Rekuć

ZDJĘCIA

  1. ahojMEDIA
    www.ahojmedia.pl
  2. Zdjęcia Archiwalne
    Das Bundesarchiv
Filmy
Grzegorz Sanik
@grzegorz_sanik

Prowadzę tego bloga oraz portal o ciekawych miejscach i atrakcjach Elomaps.com. Przygotowuję także filmy dokumentalne na YouTube.

Więcej w kategorii Filmy

Rozkaz Riese – Ujawnione niemieckie dokumenty FHQ

Grzegorz Sanik8 grudnia 2016

Nazizm czy faszyzm? Różnice i błędne używanie

Grzegorz Sanik2 grudnia 2016

Mała Moskwa – Wojska Radzieckie w Polsce cz. 3

Grzegorz Sanik25 listopada 2016

Urzekający film Karkonosze Pieśń Wiatru i Mrozu

Grzegorz Sanik29 października 2016

Wywiad z ocalałym świadkiem budowy Riese cz. 2

Grzegorz Sanik21 października 2016

Armia Radziecka – Wojska Radzieckie w Polsce cz. 2

Grzegorz Sanik16 października 2016

Wywiad z ocalałym świadkiem budowy Riese cz. 1

Grzegorz Sanik29 września 2016

Zapomniany obóz jeniecki w Łambinowicach

Grzegorz Sanik20 września 2016

Armia Czerwona – Wojska Radzieckie w Polsce cz. 1

Grzegorz Sanik17 września 2016