Opactwo Cystersów w Krzeszowie

Początki historii Krzeszowa sięgają jeszcze czasów Piastów Śląskich. 8 maja 1242 roku księżna Anna, wdowa po Henryku II Pobożnym, przekazała benedyktynom z czeskich Opatovic miejsce w lesie o nazwie Grissobor, które mogli własnymi rękami wykarczować. Jednak z jakichś przyczyn benedyktyni opuścili podarowany teren i sprzedali posiadłości księciu świdnicko-jaworskiemu Bolkowi I Surowemu. 8 września 1292 roku książę Bolko I wystawił dokument fundacyjny dla opactwa cystersów, sprowadzając do Krzeszowa zakonników z Henrykowa. Cystersi otrzymali 200 dużych łanów wraz z wsiami, z których mogli pobierać czynsze. Uzyskali również liczne przywileje. Opactwo otrzymało wezwanie Gratia Sanctae Mariae – Łaski Najświętszej Maryi, a zakonnicy przystąpili do budowy kościoła i klasztoru. Książę Bolko I przeszedł do historii jako fundator opactwa. Po swojej śmierci jego ciało spoczęło w prezbiterium kościoła. W opactwie został pochowany także jego syn Bernard Świdnicki i wnuk Bolko II Mały. Tym samym świątynia stała się nekropolią dla linii książąt świdnicko-jaworskich.

Fundator opactwa książę Bolko I Surowy

Mijały kolejne lata, a opactwo w Krzeszowie zdobywało kolejne przywileje i pozyskiwało nowe posiadłości. Pierwszy kryzys przyniosła jednak reformacja, która doprowadziła do spadku powołań. W 1600 roku w klasztorze było zaledwie 12 zakonników. Szczególnie katastrofalny okazał się okres tzw. wojny trzydziestoletniej, w trakcie której opactwo zostało splądrowane i spalone przez Szwedów. Ponowny złoty okres dla klasztoru rozpoczął się z chwilą, kiedy to opatem został Bernard Rosa. Opat Rosa rozpoczął intensywną działalność kontrreformatorską, nawracając okoliczną ludność na katolicyzm. Nowy opat spłacił również długi opactwa, założył szkołę, rozpoczął remont gotyckiego kościoła, wybudował kalwarię i przeprowadził pierwszą barokizację założenia. W tamtym czasie krzeszowscy cystersi trudnili się różnorodną działalnością, od rolnictwa, poprzez rybołówstwo, tkactwo, skończywszy na kopalniach. Kolejnymi opatami, którzy złotymi zgłoskami zapisali się w historii Krzeszowa byli Dominik Geyer (twórca gospodarczej potęgi opactwa) i Innocenty Fritsch (budowniczy nowego kościoła klasztornego). To właśnie opatowi Fritschowi zawdzięczamy dziś współczesny barokowy wygląd opactwa w Krzeszowie. Zaraz po swojej elekcji podjął on decyzję o rozbiórce starego gotyckiego kościoła i budowy nowego, monumentalnego obiektu w nowej barokowej odsłonie. Ów barok, który dziś możemy podziwiać w Krzeszowie, był reakcją na protestantyzm. Swoim bogactwem i przepychem miał przyćmić protestanckie świątynie i przyciągnąć wiernych do wiary katolickiej.

Opactwo w Krzeszowie, miedzioryt z 1678 roku, na którym widać jeszcze stary gotycki kościół

Opaci Bernard Rosa (po lewej) i Innocenty Fritsch (po prawej)

Opactwo Cystersów w Krzeszowie na grafice z XIX wieku – W tle nowy barokowy kościół

Wybuch wojen śląskich zakończył okres prosperity opactwa w Krzeszowie. W ich wyniku większość Śląska została wchłonięta do Królestwa Prus. W 1810 roku decyzją króla pruskiego Fryderyka Wilhelma III dobra cysterskie zostały zsekularyzowane, a ich majątki przejęte przez państwo. Decyzja władz pruskich dotyczyła również opactwa w Krzeszowie. Po ponad 500 latach działalności cystersi opuścili Krzeszów. Po zakończeniu I wojny światowej do Krzeszowa wprowadzili się benedyktyni, którzy zajmowali pocysterski zespół klasztorny aż do zakończenia II wojny światowej. Z chwilą nastania nowych polskich władz do klasztoru wprowadziły się siostry benedyktynki z Lwowa, a duszpasterstwo przejęli polscy księża. Współcześnie zespół pocysterski w Krzeszowie należy do diecezji legnickiej, jednocześnie nosząc oficjalną nazwę Sanktuarium Matki Bożej Łaskawej.

Pocysterskie opactwo w Krzeszowie – Sanktuarium Matki Bożej Łaskawej – Foto: Michał Jabłoński

Współcześnie pocysterskie opactwo w Krzeszowie jest jedną z najchętniej odwiedzanych atrakcji w regionie. Obiekt zaprasza do zwiedzania nie tylko pielgrzymów spragnionych doznań duchowych, ale i również zwykłych turystów pragnących zobaczyć perłę baroku położoną wśród sudeckich wzgórz. W samym opactwie do zwiedzania udostępnionych jest kilka miejsc.

Kościół Klasztorny – Bazylika Wniebowzięcia NMP

Dawniej główna świątynia klasztoru, barokowy kościół wzniesiony w latach 1728–1735. Nowa cysterska budowla stanęła na gruzach starej gotyckiej świątyni, która została rozebrana z polecenia opata Innocentego Fritscha. Kościół posiada układ halowo-emporowy. Bogato zdobione wnętrza, freski, rzeźby, obrazy – zachwycają i przyprawiają o zawrót głowy. Najbardziej charakterystycznym elementem budowli są dwie wieże o wysokości 71 metrów.

Bazylika Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Krzeszowie – Foto: Michał Jabłoński

Bazylika Wniebowzięcia NMP – Główny kościół pocysterskiego zespołu – Foto: Adrian Sitko

Barokowe, bogato zdobione wnętrze bazyliki – Foto: Adrian Sitko

Sklepienie bazyliki zdobią freski – Foto: Adrian Sitko

Wnętrze bazyliki – Foto: Adrian Sitko

Ołtarz – Foto: Adrian Sitko

W centralnej części ołtarza znajduje się ikona Łaska Świętej Maryi – Źródło: www.opactwo.eu

Widok w kierunku na wyjście i prospekt organowy – Foto: Adrian Sitko

Widok na wnętrze kościoła od strony organów – Foto: Adrian Sitko

Zabytkowe organy – Foto: Adrian Sitko

Dodatkową opcją zwiedzania bazyliki jest możliwość wejścia na jedną z wież. Z wieży możemy podziwiać okoliczny teren. Wchodząc na samą górę możemy zobaczyć niezwykle imponującą konstrukcję więźby dachowej, pod którą znajduje się sklepienie – to sklepienie, które jeszcze przed chwilą podziwialiśmy z dołu.

Wieże opactwa w Krzeszowie – Foto: Michał Jabłoński

Na górę wieży prowadzą kręte schody

Konstrukcja więźby dachu mansardowego

Do zwiedzania udostępnione są również podziemia bazyliki, w których możemy zobaczyć ślady dawnej gotyckiej świątyni.

Podziemia pocysterskiego opactwa w Krzeszowie – Foto: Adrian Sitko

Fragment udostępnionych podziemi pod bazyliką – Foto: Adrian Sitko

Podziemia pocysterskiego opactwa w Krzeszowie – Foto: Adrian Sitko

Kościół św. Józefa

Kolejnym kościołem udostępnionym do zwiedzania na terenie pocysterskiego opactwa jest kościół pw. św. Józefa. Barokowy kościół wybudowany został w latach 1690–1696 przez opata Bernarda Rosę. Pierwotnie świątynia również posiadała dwie wieże, ale uległy one zawaleniu w 1693 roku. Kościół służył jako świątynia parafialna dla ludności z okolic Krzeszowa. Również i w tym obiekcie znajdziemy wspaniały cykl fresków.

Kościół św. Józefa – Foto: Adrian Sitko

Kościół św. Józefa – Foto: Adrian Sitko

Wnętrze kościoła św. Józefa – Foto: Adrian Sitko

Sklepienie – Foto: Adrian Sitko

Mauzoleum Piastów Śląskich

Opactwo w Krzeszowie to nie tylko imponujące kościoły, ale i również miejsca związane z najważniejszą historią Dolnego Śląska. Tutaj bowiem w ufundowanym przez siebie klasztorze spoczął jeden z najpotężniejszych Piastów Śląskich – książę Bolko I Surowy (zm. 1301 r.). Jego ciało zostało złożone w prezbiterium pierwszej gotyckiej świątyni. Również w Krzeszowie zostali pochowani kolejni książęta. Jego synowie książę Bernard Świdnicki (zm. 1326 r.) i prawdopodobnie również książę Henryk I Jaworski (zm. 1346 r.). Ostatni z Piastów spoczął książę Bolko II Mały (zm. 1368 r.), który przeszedł do historii jako ostatni niezależny książę piastowski na terenie Śląska. Po zburzeniu starej gotyckiej świątyni ich szczątki zostały przeniesione do nowo wybudowanego przy barokowym kościele mauzoleum. Do naszych czasów zachowały się tylko sarkofagi Bolka I Surowego i Bolka II Małego.

Mauzoleum Piastów Śląskich (Świdnickich) w Krzeszowie – Foto: Adrian Sitko

Sarkofag księcia Bolka I Surowego

Sarkofag księcia Bolka II Małego

Muzeum – Dom Gościnny Opata

Na terenie pocysterskiego opactwa zorganizowano również muzeum. Znajduje się ono w dawnym domie gościnnym opata. W muzeum możemy zobaczyć zbiory związane z historią krzeszowskiego opactwa.

Muzeum – Dom Gościnny Opata – Foto: Adrian Sitko

Dom Gościnny Opata – Foto: Adrian Sitko

Góra i Kościół św. Anny

Wybierając się do Krzeszowa warto zwiedzić nie tylko teren klasztoru. Wokół opactwa znajdują się również inne miejsca warte odwiedzenia. Jednym z nich jest Góra Świętej Anny, na której na szczycie wybudowano kościół pw. św. Anny. Jest to również jeden z lepszych punktów widokowych na opactwo.

Kościół św. Anny

Widok na opactwo z Góry Świętej Anny

Betlejem i pawilon na wodzie

W niedalekiej odległości od opactwa ulokowany jest przysiółek Betlejem, w którym znajduje się letni pawilon na wodzie i kaplica betlejemska. Betlejem zostało wybudowane w latach 1674–1678 przez opata Bernarda Rossę. Sam pawilon na wodzie został ufundowany przez opata Innocentego Fritscha w 1732 roku. Pierwotnie pawilon był miejscem przeznaczonym dla opatów do modlitwy i kontemplacji.

Kaplica Groty Narodzenia Pańskiego

Letni pawilon na wodzie

Wnętrze pawilonu na wodzie pokrywają liczne malowidła

Kalwaria

Przy opactwie w Krzeszowie znajduje się również wybudowana z inicjatywy opata Bernarda Rosy kalwaria. Łącznie kalwaria składa się z 33 stacji, w większości w formie kapliczek. Dzieli się na dwie części: droga pojmania (stacje I–XV) i droga krzyża (stacje XVI–XXXIII). Pierwsza stacja znajduje się na parkingu przed głównym wejściem do opactwa. Swoją trasę pokonuje przez przysiółek Betlejem, gdzie również znajdują się kilka stacji.

Kalwaria w Krzeszowie

Jedna z kapliczek stacji – Stacja IX „Ciemnica”

Krzeszowska kalwaria łącznie składa się z 33 stacji

Schemat stacji kalwarii – Pierwsza stacja znajduje się na głównym parkingu przed wejściem do opactwa – Źródło: www.opactwo.eu

Szczegółowe informacje na temat zwiedzania pocysterskiego opactwa w Krzeszowie dostępne są na stronie www.opactwo.eu.

Więcej zdjęć na profilu Adrian Sitko – Fotografia.

Pocysterskie opactwo w Krzeszowie – Mapa

Artykuł Opactwo w Krzeszowie – Perła baroku ukryta wśród sudeckich wzgórz pochodzi z serwisu Eloblog.

Interaktywna mapa zabytków w Polsce dostępna jest od 2014 roku. Od tego czasu jej baza jest systematycznie uzupełniana i poszerzana. Aktualizacje pojawiają się co pół roku. Jak informuje PAP, ostatnia aktualizacja miała miejsce w styczniu bieżącego roku. W tym momencie w bazie znajduje się ponad 84 tys. zabytków. W bazie znajdują się zabytki nieruchome, stanowiska archeologiczne, obiekty należące do Pomników Historii i listy światowego dziedzictwa UNESCO. Nie są to jednak wszystkie zabytki w Polsce.

Interaktywna mapa zabytków w Polsce – Narodowy Instytut Dziedzictwa

Największy problem w korzystaniu z mapy stanowi dość mało intuicyjny interfejs i toporna obsługa. Niestety znalazłem też co najmniej jeden błąd związany z lokalizacją zabytku w miejscu, w którym nic nie ma. Takich pomyłek może być więcej. Być może ma to związek z informacją podawaną przez PAP.

„Nowością w portalu są informacje o zabytkach, które pod względem prawnym znajdują się w rejestrze zabytków, lecz z różnych powodów nie istnieją już w terenie – powiedział PAP kierownik Działu Dokumentacji i Baz Danych o Zabytkach NID, Arkadiusz Kołodziej.”

Dobrą opcją jest możliwość zmieniania rodzajów mapy pod warstwą zabytków, np. na ortofotomapę albo OpenStreetMap.

Mapa dostępna jest pod adresem mapy.zabytek.gov.pl.

Artykuł Interaktywna mapa zabytków w Polsce pochodzi z serwisu Eloblog.

Festung Posen – Twierdza Poznań

Przypomnę, że Poznań w wyniku rozbiorów Rzeczypospolitej znalazł się w granicach Królestwa Prus. Pomysł budowy systemu fortów w mieście pojawił się po zakończeniu wojen napoleońskich. W wyniku nowego podziału terytorialnego pomiędzy mocarstwami, Poznań znalazł się bardzo blisko granicy Imperium Rosyjskiego (formalnie Królestwa Polskiego). Potencjalne zagrożenie ze wschodu, rosnące przez cały okres XIX wieku, było impulsem do silnego ufortyfikowania miasta.

Karl von Großmann – Inicjator budowy Festung Posen

Twierdza Poznań była przez lata rozbudowywana i modernizowana, tak aby nadążyć za rozwojem nowoczesnych środków ogniowych. Zwłaszcza rozwój artylerii wymuszał modernizację fortów, gdyż te okazywały się za mało odporne na nowe rodzaje broni. Taka sytuacja nie dotyczyła tylko twierdzy w Poznaniu, ale również innych twierdz w Prusach, a później Cesarstwie Niemieckim. Festung Posen miał jednak ciągle priorytet przy kolejnych zaplanowanych w kraju modernizacjach.

Mapa Twierdzy Poznań z zaznaczonym obiektami twierdzy poligonalnej (w środku) i fortowej (na zewnątrz) – Foto: zbiory Fort Va

Mapa w większej rozdzielczości (1800×1364) dostępna jest pod tym linkiem.

Podczas ostatniego majowego weekendu wybrałem się do Poznania, gdzie korzystając ze specjalnej oferty „Poznań za pół ceny” zwiedziłem kilka z udostępnionych fortów. Przez wiele lat po wojnie poznańskie fortyfikacje były traktowane po macoszemu, jako element spadku po pruskich zaborcach. Dziś jednak mieszkańcy Poznania zaczynają dostrzegać turystyczny potencjał opuszczonych miejsc. Część obiektów została już zagospodarowana na cele turystyczne i edukacyjne. Kompleks fortów jest naprawdę rozległy. Na ich zwiedzanie warto zaplanować kilka dni.

Fort Va Bonin

Fort Va został zbudowany w latach około 1887-1890. Należał do fortów pośrednich nowego typu. Zadaniem tego typu fortów było wspomaganie obrony w obszarze pomiędzy głównymi fortami. Ze względu na swoją pomocniczą funkcję wyposażony był tylko w kilka lekkich dział. Obiekt został wybudowany na planie trapezu i otoczony fosą głęboką na kilka metrów. Ciekawostką jest to, że Fort Va miał również swój obronny epizod podczas II Wojny Światowej. Zorganizowano w nim jedno z niemieckich stanowisk obrony. Z tego powodu obiekt posiada niewielkie zniszczenia.

Fort Va na zdjęciu satelitarnym (na lewo) i obrazie LIDAR (na prawo) – Źródło: geoportal.gov.pl

Makieta Fortu Va – Festung Posen

Zwischenwerk Bonin – Fort Pośredni Bonin

Obecnie Fortem Va opiekuje się Stowarzyszenie Miłośników Fortyfikacji „Kernwerk”, które zorganizowało w nim trasę turystyczną. Obiekt zwiedza się wraz z przewodnikiem ubranym w pruski mundur z minionej epoki Festung Posen. W trakcie pokonywania trasy odwiedzamy liczne z fortecznych pomieszczeń, przemieszczamy się fragmentem podziemnego korytarza, oglądamy również fort z zewnątrz. Całość w towarzystwie przewodnika-prusaka, który opowie również kilka ciekawostek o obiekcie.

Przewodnicy po Forcie Va w pruskich mundurach

Przewodnik po Forcie Va w pruskim mundurze

Wnętrza Fortu Va w Poznaniu

Wnętrza Fortu Va w Poznaniu

Wnętrza Fortu Va w Poznaniu

Wnętrza Fortu Va w Poznaniu

Podziemia Fortu Va – Festung Posen

Fort Va – Twierdza Poznań

Fort Va – Twierdza Poznań

Stare fortyfikacje i współczesne blokowiska, taki jest właśnie Poznań

Fort Winiary – Cytadela

Fort Winiary, nazywany powszechnie Cytadelą, należał do jednego z czterech centralnych odcinków umocnień Festung Posen. Potężny obiekt został wybudowany w latach 1828-1842. Tuż obok śródmieścia, które zostało otoczone poligonalnym (wielobocznym) rdzeniem z sześcioma fortami. Fort Winiary, tak jak i inne obiekty z tego okresu, został zaprojektowany przez Johanna Leopolda von Brese.

Johann Leopold von Brese – Projektant Fortu WIniary

W II połowie XIX wieku, po wybudowaniu nowego pierścienia fortyfikacji wokół miasta, centralne umocnienia Festung Posen straciły na swoim militarnym znaczeniu. Poznań rozrastał się gwałtownie, tak samo, jak inne europejskie miasta tego okresu. Poligonalny rdzeń fortyfikacji został więc rozebrany, natomiast Fort Winiary przetrwał trochę dłużej. Uległ zniszczeniu dopiero podczas walk w czasie II Wojny Światowej w 1945 roku. Reszty dopełniła powojenna rozbiórka. Warto wspomnieć, że podczas wojny na Cytadeli znajdował się ostatni z niemieckich punktów oporu.

Stare lotnicze zdjęcie Fortu Winiary – Źródło: fotopolska.eu

Fort Winiary na zdjęciu satelitarnym (na lewo) i obrazie LIDAR (na prawo) – Źródło: geoportal.gov.pl

Park Cytadela zlokalizowany na miejscu dawnego Fortu Winiary

W parku zlokalizowany jest cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej

Pozostałości po Forcie Winiary – Festung Posen

Pozostałości po Forcie Winiary – Festung Posen

Pozostałości po Forcie Winiary – Festung Posen

Obecnie na terenie zajmowanym niegdyś przez Fort Winiary znajduje się Park Cytadela. W parku zlokalizowane są muzea, cmentarze i pomniki upamiętniające walki o Poznań. Szczególnie polecam odwiedzić dwa muzea znajdujące się w pozostałościach Fortu Winiary. Pierwszym z nich jest Muzeum Uzbrojenia, w którym można zobaczyć ciekawą i bogatą ekspozycję militariów. Od broni strzeleckiej, poprzez umundurowania, po czołgi i samoloty.

Muzeum Uzbrojenia na Cytadeli

Ekspozycje Muzeum Uzbrojenia

Ekspozycje Muzeum Uzbrojenia w Poznaniu

Liczne ekspozycje broni pancernej – Muzeum Uzbrojenia Poznań

Samoloty bojowe to spora część naziemnej ekspozycji – Muzeum Uzbrojenia Poznań

Drugim jest Muzeum Armii Poznań, upamiętniające dzieje Armii Poznań pod dowództwem gen. Tadeusza Kutrzeby w czasie II Wojny Światowej. W tym jedną z najważniejszych bitew kampanii wrześniowej – Bitwę nad Bzurą.

Muzeum Armii Poznań na Cytadeli

Wystawa mundurów Wojska Polskiego z września ’39 – Muzeum Armii Poznań

Żołnierze Wojska Polskiego podczas Bitwy po Bzurą

Archiwalna prasa z września ’39 – wojenna propaganda

Fort VII Colomb

Fort VII powstał w latach 1876-1882. Obiekt należał do tzw. fortów głównych drugiego pierścienia fortyfikacji Poznania. Zbudowany został na planie sześcioboku. Zadaniem tego typu fortów było prowadzenie ostrzału artyleryjskiego przeciwnika za pomocą ciężkich dział. Forty na wyposażeniu posiadały także lekkie działa do osłony przedpola. Obecnie jest to jeden z najlepiej zachowanych fortów Festung Posen.

Fort VII na zdjęciu satelitarnym (na lewo) i obrazie LIDAR (na prawo) – Źródło: geoportal.gov.pl

Wejście do Fortu VII Colomb

Fort VII – Festung Posen

Fort VII – Festung Posen

Najsmutniejsza historia Fortu VII związana jest z okresem II Wojny Światowej. Bowiem w jego lochach Niemcy zorganizowali obóz koncentracyjny KL Posen, a później obóz zagłady działający pod nadzorem SS. Na terenie Fortu VII znajdowało się również więzienie tajne policji – Gestapo. Z tego powodu dzisiaj jest to szczególne miejsce związane z pamięcią o ofiarach Nazizmu. W tym celu na terenie obiektu zorganizowano ekspozycję poświęconą niemieckim zbrodniom II Wojny Światowej. Ekspozycję zwiedza się samodzielnie.

W czasie II Wojny Światowej mieścił się tu Konzentrationslager Posen

W środku ekspozycja Muzeum Martyrologii Wielkopolan

Ekspozycja Muzeum Martyrologii Wielkopolan

Pomnik więźniów – Muzeum Martyrologii Wielkopolan

Ściana egzekucji – Fort VII

Fort III Graf Kirchbach

Kolejny fort, który możemy zwiedzać, znajduje się na terenie poznańskiego Nowego Zoo. Fort III należy również do fortów głównych. Wzniesiono go w latach 1877-1881. Obecnie znajduje się pod opieką Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Fortyfikacji. W Forcie III przygotowana jest trasa turystyczna obejmująca zarówno część podziemną i naziemną. Żeby zwiedzić fort, niezbędne jest również zakupienie biletu do Zoo. Zdjęcia pochodzą z 2013 roku.

Fort III na zdjęciu satelitarnym (na lewo) i obrazie LIDAR (na prawo) – Źródło: geoportal.gov.pl

Fort III na terenie Nowego Zoo – Foto: Grzegorz Posała

Fort III – Festung Posen – Foto: Grzegorz Posała

Fort III – Festung Posen – Foto: Grzegorz Posała

Fort III – Festung Posen – Foto: Grzegorz Posała

Fort III – Festung Posen – Foto: Grzegorz Posała

Poznański Szlak Forteczny

Opisane powyżej miejsca to oczywiście nie jedyne forty, które można zobaczyć w Poznaniu. W styczniu 2016 roku został uruchomiony Poznański Szlak Forteczny, w ramach którego przed fortami Festung Posen zostały ustawione specjalne tablice informacyjne. Szlak obejmuje kilkadziesiąt obiektów. Nie wszystkie obiekty udostępnione są do zwiedzania w formie trasy turystycznej. Należy więc zachować odpowiednią ostrożność.

Poznański Szlak Forteczny

„Poznański Szlak Forteczny został wytyczony w oparciu o koncepcję przygotowaną przez Porozumienie dla Twierdzy Poznań i prace Zespołu ds. fortyfikacji poznańskich Urzędu Miasta Poznania. Tablice informacyjne oraz stronę internetową sfinansowano z Poznańskiego Budżetu Obywatelskiego. W grudniu 2015 roku tablice informacyjne ustawiono przy najważniejszych obiektach XIX-wiecznej twierdzy, m.in. fortach, kilku grupach schronów oraz koło zachowanych obiektów twierdzy poligonalnej z pierwszej połowy XIX wieku.”

Dostępna jest również strona internetowa, na której na mapie zaznaczone są obiekty znajdujące się na szlaku.

Mapa Festung Posen – Twierdzy Poznań, z zaznaczonymi ciekawszymi obiektami.

Artykuł Festung Posen – Zwiedzanie Twierdzy Poznań pochodzi z serwisu Eloblog.

Status Pomnika Historii to jedna z form ochrony prawnej i wyróżnienia przyznawanego zabytkom w Polsce. Nadawany jest w drodze rozporządzenia przez Prezydenta RP. Przyznawany jest zabytkom, obiektom i miejscom szczególnie ważnym ze względów historycznych, kulturowych i naukowych. Celem istnienia listy jest wyłonienie miejsc najbardziej wartościowych. Istnienie listy Pomników Historii ma raczej znaczenie prestiżowe. Nie zmienia ona tak de facto statusu prawnego obiektów. Nie nakłada nowych obowiązków, nie przyznaje też dodatkowego wsparcia finansowego.

Logo Pomnik Historii – Mapa Pomników Historii w Polsce

Poniżej moja mapa Pomników Historii, na której zebrałem wszystkie obiekty. Po raz pierwszy status Pomnika Historii nadano w roku 1994. Lista obejmuje miejsca bardzo zróżnicowane. Od miejsc punktowych np. obiekt sakralny, po miejsca rozciągnięte na dużej przestrzeni np. kanał wodny. Pomniki Historii to także miejsca będące kompleksami obiektów np. stare założenia miejskie kilku miast w Polsce. Myślę, że mapa Pomników Historii to również dobra informacja turystyczna. Szereg z tych miejsc to popularne obiekty turystyczne.

Panorama Torunia – Mapa Pomników Historii w Polsce

Stan na dzień 13 sierpnia 2020 roku (wpisanych 109 obiektów-wpisów).

Lista województw i liczba Pomników Historii:

• dolnośląskie – 12 obiektów
• wielkopolskie – 11 obiektów
• małopolskie – 11 obiektów
• pomorskie – 9 obiektów
• świętokrzyskie – 9 obiektów
• kujawsko-pomorskie – 7 obiektów
• podkarpackie – 7 obiektów
• mazowieckie – 7 obiektów
• opolskie – 6 obiektów
• śląskie – 6 obiektów
• lubelskie – 5 obiektów
• warmińsko-mazurskie – 5 obiektów
• łódzkie – 4 obiekty
• lubuskie – 4 obiekty
• zachodniopomorskie – 3 obiekty
• podlaskie – 3 obiekty

Artykuł Mapa Pomników Historii w Polsce pochodzi z serwisu Eloblog.