Raporty Siegfrieda Schmelchera

Siegfried Schmelcher był architektem Organizacji Todt, w czasie wojny zajmował się projektowaniem kwater głównych Adolfa Hitlera. Schmelcher przeżył wojnę i zmarł dopiero 1991 roku. Pozostawił po sobie dokumenty, które dziś są przechowywane w archiwum w Niemczech. Przede wszystkim są to raporty związane z budową nowych kwater Hitlera. Raporty te należą do jednych z najważniejszych dokumentów związanych z budową kompleksu Riese. W tym filmie zaprezentujemy raporty Schmelchera przechowywane w archiwum w Koblencji w Niemczech. 6 teczek, prawie 200 stron skanów różnego rodzaju dokumentów. Kolorowe wykresy, precyzyjne diagramy, szczegółowe wyliczenia – nawet dziś po 70 latach od zakończenia wojny budzą uznanie i podziw. To główna część dorobku pozostawiona przez człowieka, o którym mówiło się, że był projektantem kwater głównych Adolfa Hitlera.

Zaprezentowane w filmie i artykule dokumenty zostały pozyskane przez Ulliego Schäfftera z archiwum w Koblencji w Niemczech.
Nachlass Bundesarchiv, Koblenz. Sygnatura akt: N 1514 Schmelcher Siegfried (1911-1991).

Raport Schmelchera z listopada 1944 roku

Pierwszy raport Schmelchera z listopada 1944 roku zawiera zestawienie 19 kwater Hitlera. 16 już istniejących i 3 w budowie. Wśród tak znanych miejsc jak Wolfsschanze, czyli Wilczy Szaniec, Olga czy W-2 znajduje się również obiekt o kryptonimie Riese. Tutaj kryptonim naszego sowiogórskiego olbrzyma jest jasno określony jako jedna z kwater Hitlera, tyle że w budowie.

Wykaz skrótów wykorzystanych w dokumencie:

• FHQ – Führerhauptquartier – Kwatera Główna Hitlera
• OKH – Oberkommando des Heeres – Naczelne Dowództwo Wojsk Lądowych
• OKL – Oberkommando der Luftwaffe – Naczelne Dowództwo Sił Powietrznych
• RSS – Reichsführer SS – Szef SS
• RAM – Reichsaußenminister – Minister Spraw Zagranicznych

Raport Schmelchera z kwietnia 1945 roku

Drugi raport Schmelchera jest wynikiem prac prowadzonych nad poszukiwaniem lokalizacji dla jeszcze jednej kwatery Hitlera, tym razem ukrytej w Alpach. Schmelcher na początku brał pod uwagę umieszczenie wszystkich sztabów w jednym dużym podziemnym obiekcie koło Niedersachswerfen. Gdy okazało się, że nie będzie mógł w pobliżu znaleźć wymaganej powierzchni w obiektach naziemnych (120 tys. mkw.) , wrócił do koncepcji tzw. kwater rozproszonych. Podobnej, która była już realizowana w Górach Sowich.

Główny obiekt przewidziany dla Hitlera miał być wykonany od podstaw nad jeziorem Königssee koło Berchtesgaden. Obiekt dla Naczelnego Dowództwa Wojsk Lądowych zaplanowano w Gartenau. Obiekt dla Naczelnego Dowództwa Luftwaffe ulokowano w Ebensee. A obiekt dla Reichsführer-SS umiejscowiony miał być w Hallein. W planach brakuje kwatery dla Naczelnego Dowództwa Marynarki Wojennej, gdyż dowództwo Kriegsmarine nie wyraziło chęci na dyslokację swoje kwatery w Alpach. Na dokumencie brakuje również kwatery dla Ministerstwa Spraw Zagranicznych, gdyż Joachim von Ribbentrop miał już swoją kwaterę w Zamku Fuschl koło Salzburga.

Zobacz także: Czym miały być Osówka, Włodarz, Książ? – Raport Schmelchera cz. 2

Współpraca

Film powstał przy udziale Romualda Owczarka i Ulliego Schäfftera.
Zdjęcia z powietrza: Michał Jabłoński
Lektor: Tomasz Sikora
Dziękuję wszystkim za pomoc w przygotowaniu filmu.

Artykuł Alpejska twierdza III Rzeszy i Riese – Raport Schmelchera cz. 1 pochodzi z serwisu Eloblog.

Rozmowa generała Jodla i pułkownika Streve

W sierpniu 1944 roku spotykają się ze sobą dwaj oficerowie z najbliższego otoczenia Adolfa Hitlera. Gen. Alfred Jodl ze sztabu Oberkommando der Wehrmacht i płk. Gustav Streve nowo mianowany Komendant Kwatery Głównej Hitlera (Führerhauptquartier). Ci dwaj panowie odbyli ze sobą niezwykle ciekawą rozmowę na temat nowo budowanych kwater wodza III Rzeszy. Rozmowa dotyczyła również tego, co od 1943 roku działo się na terenie Gór Sowich, czyli kompleksu Riese, budowanego na początku przez spółkę IG Schlesien.

Gen. Alfred Jodl (po lewej) i płk Gustaw Streve (po prawej) – Źródło: Bundesarchiv

Notatka służbowa – IG Schlesien i Riese

Ustalenia, które zapadły podczas tej rozmowy zostały spisane w notatce służbowej, która zachowała się do naszych czasów. Dokument jest udostępniony w niemieckich zbiorach Bundesarchiv. Z jego treści wynika jasno, że przynajmniej do 1944 roku, kompleks w Górach Sowich był przeznaczony pod Führerhauptquartier (FHQ) – Kwaterę Główną Adolfa Hitlera. Później jednak nastąpiła zasadnicza zmiana planów w stosunku do przedsięwzięcia realizowanego w górach na Dolnym Śląsku.

Notatka służbowa Komendanta FHQ str. 1 – Źródło: Bundesarchiv

Notatka służbowa Komendanta FHQ str. 2 – Źródło: Bundesarchiv

Poprosiłem mojego przyjaciela z Niemiec, Ulliego Schäfftera, o przetłumaczenie dokumentu i pomoc w rozszyfrowaniu jego treści. Całość przygotowałem w formie nagranego wywiadu-rozmowy. Dla osób, które chciałyby wgłębić się w treść dokumenty z 24 sierpnia 1944 roku, zamieszczam jego tłumaczenie na język polski. Tłumaczenie dostępne jest pod tym linkiem.

Współpraca

Film powstał przy współpracy z Centrum Kultury i Turystyki w Walimiu i Sztolni Walimskich

Artykuł Rozkaz Riese – Ujawnione niemieckie dokumenty FHQ pochodzi z serwisu Eloblog.