Lista ukrytych niezwykłych miejsc w Polsce

To już kolejna, trzecia część z serii ukrytych miejsc, które można zobaczyć na mapach LIDAR. Mijają kolejne miesiące odkąd warstwa LIDAR jest dostępna na Geoportalu. Dzięki niej niemal co miesiąc pojawiają się informacje o rożnych nowych odkryciach. A to kolejne wczesnośredniowieczne grodzisko, a to znowu ślady uskoku tektonicznego lub zabudowań zapomnianej fabryki. Z pewnością LIDAR pomógł już wielu poszukiwaczom i naukowcom. Jeżeli ktoś jeszcze nie spotkał się z tą technologią, zapraszam do mojego artykułu pt. Zostań Odkrywcą Zaginionych Miejsc. Na samym dole na mapie są zaznaczone punkty z wygenerowanymi linkami do Geoportalu dla każdego z opisanych miejsc.

1. Tajna fabryka amunicji w Kamiennej Górze

W lasach Antonówki nieopodal Kamiennej Góry, Niemcy podczas wojny zorganizowali fabrykę amunicji. Fabryka położona była w zalesionym terenie zwanym po niemiecku „Antonienwald”. Jak mówią mieszkańcy, oficjalnie produkowano w niej makaron. Nieoficjalnie amunicję, o czym mogą świadczyć znajdowane tu pozostałości zapalników A.Z. 23. Po wojnie teren ten został zajęty przez Rosjan, którzy „oczyścili” go z przydatnej infrastruktury i wyposażenia. Stąd w świadomości mieszkańców funkcjonuje również określenie „Ruski Las”. Obecnie po fabryce pozostały tylko ruiny, ślady fundamentów, porozbijane cegły, gdzieniegdzie podziemne kanały technologiczne. Z góry las wygląda na zwyczajny, ale prawdziwe jego oblicze można zobaczyć dopiero na obrazie LIDAR. Więcej na temat tajemnic Kamiennej Góry można przeczytać w tym artykule.

Fabryka amunicji w Kamiennej Górze – Ślady licznych zabudowań i nasypów kolejki – Źródło: Geoportal

Pozostałości fabryki amunicji w Kamiennej Górze

2. Stanowisko niemieckiego superdziała „Dora”

W czasie II Wojny Światowej na poligonie koło Rügenwalde, dzisiejsze Darłowo, Niemcy testowali superdziało o kalibrze 800 mm. Było to ogromnych rozmiarów działo kolejowe Schwerer Gustav o masie 1350 ton (sic!), które niemieccy żołnierz ochrzcili nazwą „Dora”. Pierwotnie budowa działa była planowana w związku z inwazją na Francję. Dora miała niszczyć umocnienia Linii Maginota. Opóźnienia w budowie sprawiły jednak, że nigdy nie wzięła udziału w kampanii francuskiej. Według informacji zawartych na Wikimapii to właśnie w tym miejscu zaznaczonym poniżej miało się znajdować stanowisko superdziała. Prawdopodobnie, gdyż pewności nie ma.

Stanowisko niemieckiego superdziała „Dora” – Źródło: Geoportal

Działo kolejowe „Dora”, w środku A. Hitler, po prawej A. Speer

3. Piramidy grobowce w Wietrzychowicach

Na Kujawach znajdują się megalityczne grobowce zwane powszechnie polskimi piramidami. Choć określenie to wydaje mi się zbyt na wyrost, to bez wątpienia należą one do jednych z najbardziej niezwykłych miejsc w Polsce. Grobowce mają kształt nasypów w formie ogromnego podłużnego trójkąta. Stąd skojarzenie z piramidami. Na zdjęciach LIDAR można dostrzec owy trójkątny kształt. Jedno z takich skupisk piramid znajduje się koło wsi Wietrzychowice. Na obrazie zaznaczonych jest 5 obiektów, o różnym rozmiarze. Pochodzą one z epoki neolitu, ich powstanie datowane jest na przełom IV i III wieku p.n.e.

Piramidy w Wietrzychowicach – 10 ukrytych niezwykłych miejsc w Polsce – Źródło: Geoportal

Piramida w Wietrzychowicach – Źródło: commons.wikimedia.org Foto: Einsamer Schütze

4. Średniowieczne grodzisko koło Maniowa

W pobliżu Zalewu Mietkowskiego i wsi Maniów na Dolnym Śląsku znajduje się średniowieczne grodzisko. Dziś pozostałości osady są kompletnie porośnięte lasem. Tylko na jesiennych zdjęciach satelitarnych można dostrzec regularny kwadratowy kształt. Prawdziwy rozmiar i formę grodziska odkrywa przed nami dopiero obraz LIDAR. Jest ono sporych rozmiarów z wyraźnie zaznaczonymi wałami. Średnica wewnętrznych pierścieni to około 85-90 m. Zgodnie z tablicą umieszczoną na miejscu, grodzisko to powstało na przełomie XIII i XIV wieku. Więcej informacji i zdjęć można zobaczyć na Labiryntarium.

Średniowieczne grodzisko koło Maniowa – Źródło: Geoportal

Grodzisko Maniów – Źródło: Fotopolska.eu CC-BY-SA 3.0 – Foto: muzolph

5. Uskok tektoniczny na Roztoczu

Ponad miesiąc temu pojawiła się ciekawa informacja o zlokalizowaniu na terenie Roztoczańskiego Parku Narodowego uskoku tektonicznego. Już wcześniej dziwne nienaturalne zapadliska w ziemi budziły zaciekawienie naukowców. Jednakże ze względu na gęsty las porastający wzgórze trudno było odgadnąć ich naturę. Z pomocą przyszła technologia LIDAR, która to utwierdziła badaczy, że mają do czynienia z uskokiem tektonicznym. Co ciekawe, w przeszłości na tym terenie zaobserwowano aktywność sejsmiczną. W 1875 roku odnotowano wystąpienie trzęsienia ziemi w okolicach Hrubieszowa. Na załączonym obrazie uskok ma około 700 m długości, 20 m szerokości, a miejscami jego głębokość dochodzi do 2 m. Więcej na jego temat można przeczytać w tym artykule.

Uskok tektoniczny na Roztoczu – 10 ukrytych niezwykłych miejsc w Polsce – Źródło: Geoportal

6. Wilczy Szaniec – Bunkry Hitlera

W Gierłoży na Mazurach znajduje się Wolfsschanze, czyli Wilczy Szaniec. Zespół obiektów spełniających w czasie II Wojny Światowej rolę Kwatery Głównej Hitlera – Führerhauptquartier. To właśnie tutaj 20 lipca 1944 roku pułkownik Claus von Stauffenberg dokonał nieudanego zamachu na życie Führera. Na Wilczy Szaniec składa się około 200 obiektów różnego typu ukrytych w lesie, kwatera zajmowała obszar około 200 ha. Prawdziwe miasteczko ukryte w mazurskich lasach. Do dziś na zdjęciach satelitarnych trudno dostrzec elementy zabudowań. Liczne pozostałości budowali Wilczego Szańca widać za to dobrze na obrazie LIDAR.

Zabudowania Wilczego Szańca – 10 ukrytych niezwykłych miejsc w Polsce – Źródło: Geoportal

Jeden ze schronów w Wilczym Szańcu – Źródło: commons.wikimedia.org Foto: Avi1111 dr. avishai teicher

7. Gigantyczne wydmy w Puszczy Bydgoskiej

W Polsce możemy spotkać liczne przypadki występowania wydm śródlądowych. W przeszłości formowały się one na skutek oddziaływania wiatru, zazwyczaj w okresie po ustąpieniu ostatniego zlodowacenia. Jeden z tych regionów, gdzie występują wydmy śródlądowe w dużych ilościach, znajduje się w Puszczy Bydgoskiej koło Bydgoszczy. Wydmy porośnięte lasem z góry są praktycznie niewidoczne. Ich prawdziwy paraboliczny kształt przypominający wydmy można dostrzec dopiero na mapach LIDAR. Ponieważ na obszarze Polski zazwyczaj występuje zachodni kierunek wiatrów, ramiona wydm skierowane są na zachód.

Wydmy w Puszczy Bydgoskiej – Źródło: Geoportal

Szczyt wydmy w Puszczy Bydgoskiej – Źródło: commons.wikimedia.org Foto: Pit1233

8. Bunkry Linii Mołotowa

W pobliżu granicy z Ukrainą, nieopodal wsi Nowe Brusno, znajdują się schrony będące częścią radzieckich umocnień z czasów II Wojny Światowej. Budowa obiektów ruszyła w 1940 roku na nowo wytyczonej granicy między Związkiem Radzieckim i III Rzeszą, ustanowionej po rozbiorze Polski we wrześniu 1939 roku. Umocnienia zostały nazwane Linią Mołotowa, a ich budowa została przerwana w wyniku niemieckiej agresji w 1941 roku. Na gęsto zalesionym wzgórzu Hrebcianki znajduje się 6 ukrytych bunkrów i okalające je transzeje. Rozkład tych niezwykłych miejsc można dostrzec na obrazie LIDAR. Bunkry zaznaczone są strzałkami. Po więcej informacji na temat tego punktu oporu odsyłam do tego artykułu.

Bunkry Linii Mołotowa – 10 ukrytych niezwykłych miejsc w Polsce – Źródło: Geoportal

Schron Linii Mołotowa Hrebcianka – Foto: Mirosław Teterycz

9. Niedokończona kolonia Łagiewniki

W Łodzi w Lesie Łagiewnickim dzięki obrazowi LIDAR możemy dostrzec kształty niedokończonej kolonii, która powstawała tam w latach 30 ubiegłego wieku. Parcelacji lasu dokonał Wiliam Grossman. Zamierzał on wybudować kolonię zabudowaną domkami rodzinnymi w formie „miasta-ogordu”. Ówczesna prasa pisała, że Łagiewniki miały stać się „płucami” Łodzi. Budowy jednak ukończyć się nie udało. W lesie pozostały jednak wytyczone regularne drogi i zniwelowane tereny, które dziś zasłaniają korony drzew. Swoiste śledztwo w tej sprawie przeprowadził Olaf Wójtowicz, a jego wyniki opublikował na swoim Facebooku.

Niedokończona kolonia Łagiewniki – Źródło: Geoportal

Fragment artykułu z „Ilustrowanej Republiki” 26.04.1934 r. nr 113 – Źródło: Olaf Wójtowicz

10. Ślady dawnego górnictwa

W lasach pomiędzy Końskimi i Szydłowcem można doszukać się takich oto regularnie wystepujących struktur. To ślady dawnej działalności wydobywczej. Równo rozłożone wypukłe obiekty przypominające trochę „mini wulkany”, to tak naprawdę hałdy. W środku każdej z nich znajduje się punkt, który jest zapadniętym szybem. Ślady takiej działalności są bardzo powszechne w Polsce, zwłaszcza w okolicach Częstochowy. Na poniższym zrzucie obrazu LIDAR można dostrzec jeszcze jedną ciekawą rzecz. Przy hałdach na prawo i w górę rozciągają się porowate struktury, różniące się wyraźnie od pozostałych gładszych obszarów. To również ślady dawnej działalności górniczej, ale znacznie bardziej starszej. Ze względu na prymitywne metody, wcześniejsze górnictwo obejmowało tylko pokłady występujące tuż przy powierzchni ziemi.

Ślady dawnego Górnictwa – Źródło: Geoportal

Mapa 10 ukrytych niezwykłych miejsc w Polsce

Zobacz także:

• 10 ukrytych niezwykłych miejsc w Polsce cz. 1
• 10 ukrytych niezwykłych miejsc w Polsce cz. 2

Artykuł 10 ukrytych niezwykłych miejsc w Polsce cz. 3 pochodzi z serwisu Eloblog.

Adolf Hitler i Paul von Hindenburg

Przywódca NSDAP Adolf Hitler siedzi obok prezydenta Rzeszy Paula von Hindenburga. Zdjęcie zostało wykonane na terenie tzw. Mauzoleum Hindenburga. Dziś to miejsce znajduje się w pobliżu miejscowości Olsztynek w województwie warmińsko-mazurskim. Jest 27 sierpnia 1933 roku i trwają właśnie uroczystości obchodów rocznicy Bitwy pod Tannenbergiem. Niemcy nazywali ją również II Bitwą pod Grunwaldem. Przebywający na uroczystościach Hitler jest już wtedy kanclerzem od ponad pół roku. Rok później umiera Paul von Hindenburg.

Adolf Hitler i Paul von Hindenburg – Koloryzacja zdjęcia: valdigtmycketfarg.wordpress.com

Adolf Hitler na mszy pogrzebowej Józefa Piłsudskiego

Zdjęcie dobrze obrazujące ówczesne – później przemilczane – stosunki III Rzeszy do państwa polskiego. Po śmierci marszałka Piłsudskiego Hitler ogłosił w Niemczech żałobę narodową. W katedrze św. Jadwigi w Berlinie zorganizowano mszę pogrzebową oraz wystawiono na widok publiczny symboliczną trumnę marszałka okrytą polskim godłem. Na mszy zjawił się także kanclerz III Rzeszy Adolf Hitler. Jest 18 maja 1935 roku. Wszystkie te zabiegi miały wymiar symboliczny i dyplomatyczny. Skrzętnie przemilczanym faktem było to, że nazistowscy dygnitarze umizgali się do rządzącej Polską sanacyjnej junty. Celem było zawarcie sojuszu i uzyskanie spokoju na wschodniej granicy, który umożliwiłby realizację niemieckich planów podboju Europy.

Hitler na mszy pogrzebowej Piłsudskiego – III Rzesza w kolorze

SS podczas uroczystości na Feldherrnhalle

Jest rok 1938, pododdziały Schutzstaffel – zwane w skrócie SS – stoją przed pomnikiem Feldherrnhalle w Monachium. Monachium było miastem, do którego naziści mieli szczególny sentyment. Zresztą tak samo, jak sam Hitler. Warto choćby przypomnieć nieudany Pucz Monachijski. To właśnie w tym mieście odbył się również pierwszy zjazd NSDAP. Pomnik Feldherrnhalle został wybudowany jeszcze w XIX wieku, jako symbol chwały bawarskiej armii. Naziści lubili wykorzystywać takie monumentalne budowle do swoich celów. Konkretnie do organizowania hipnotyzujących seansów światła, muzyki i cieni z odrobiną okultyzmu i pradawnych wierzeń. Trzeba przyznać, że na młodych Niemcach skuszonych nazistowską ideologią, musiały robić ogromne wrażenie. Zapewniały poczucie siły i jedności. Jeżeli brak było takich obiektów, jak Feldherrnhalle, Niemcy budowali nowe miejsca kultu. Kilka z nich wymieniam w artykule poświęconym Ostatniej Świątyni Hitlera.

SS podczas uroczystości na Feldherrnhalle – III Rzesza w kolorze

VW „Garbus” na 50. urodziny Adolfa Hitlera

Adolf Hitler w towarzystwie dygnitarzy z NSDAP odbiera swój urodzinowy prezent – Volkswagena Garbusa. Prawdopodobnie jest to jeden z prototypowych egzemplarzy. Okazja była wyjątkowa, gdyż była to 50. rocznica urodzin wodza III Rzeszy. Jest 20 kwietnia 1939 roku, a prezent przekazuje sam konstruktora auta Ferdinand Porsche, który zaprojektował swój samochód na polecenie Hitlera. Stoi on w środku w ciemnym garniturze. Ferdinand Porsche stworzył sławnego Garbusa wraz ze swoim synem. Z założenia miał to być prosty „samochód dla ludu” – stąd niemiecka nazwa Volkswagen. Prawdziwą popularność Garbus zdobył jednak dopiero po wojnie, stając się symbolem swoich czasów. Łącznie wyprodukowano ponad 21 mln egzemplarzy tego samochodu.

VW „Garbus” na 50. urodziny Hitlera – III Rzesza w kolorze

Pakt Stalowy Ribbentrop-Ciano

Pakt Stalowy (Stahlpakt) był sojuszem i umową zawartą pomiędzy nazistowską III Rzeszą i faszystowskimi Włochami. Pakt został podpisany 22 maja 1939 roku w Berlinie. Po stronie włoskiej sojusz podpisał minister spraw zagranicznych Galeazzo Ciano, a po stronie niemieckiej minister Joachim von Ribbentrop. Było to na kilka miesięcy przed rozpoczęciem wojny. Pomimo zawarcia porozumienia i osobistych sympatii między dyktatorami obu państw, wzajemne relacja włosko-niemieckie nacechowane były nieufnością. Zwłaszcza po stronie Włoch, które obawiały się rosnącej siły III Rzeszy, a także tego, że Włochy mogą zostać wmanewrowane w wojnę rozpętaną przez Hitlera. Pomimo podpisania paktu, we wrześniu 1939 roku Włochy nie włączyły się do wojny. Poniższe zdjęcie zostało wykonane prawdopodobnie na Wilhelmplatz, gdzie po podpisaniu paktu odbywała się manifestacja poparcia dla Ciano i Włoch. Na pierwszym planie Adolf Hitler, a po jego prawej stronie Galeazzo Ciano.

Adolf Hitler i Galeazzo Ciano – Koloryzacja zdjęcia: Jared Enos

III Rzesza wypowiada wojnę Stanom Zjednoczonym

III Rzesza w kolorze wraz ze swoimi dygnitarzami. Na posadzeniu Reichstagu Adolf Hitler w otoczeniu nazistowskich dygnitarzy wypowiada oficjalnie wojnę Stanom Zjednoczonym. Jest 11 grudnia 1941 roku. Posiedzenie odbywa się w gmachu Opery Krolla (Krolloper), niedaleko głównego budynku Reichstagu. To właśnie w Krolloper od 1933 roku odbywały się w zastępstwie posiedzenia, po tym jak Reichstag został podpalony w czasie kampanii wyborczej. Na uroczystej sesji zorganizowanej z rozmachem zjawili się prawie wszyscy główni notable III Rzeszy. Ribbentrop, Göring, Goebbels, Frank, Keitel, Todt, to tylko niektóre ze znanych nazwisk. Dwa dni później Stany Zjednoczone oficjalnie wypowiedziały wojnę Niemcom.

Zdjęcie w większej rozdzielczości (2048×1486) dostępne jest pod tym linkiem.

III Rzesza wypowiada wojnę Stanom Zjednoczonych – III Rzesza w kolorze

Obchody nazistowskiej Wigilii

Monachium, 18 grudnia 1941 roku. Hitler wraz ze swoimi oficjelami bierze udział w uroczystej Wigilii wśród kadetów SS i dygnitarzy partii. Obchody świąt Bożego Narodzenia były dla nazistów wyjątkowo kłopotliwe, gdyż trudno było ukryć fakt żydowskiego pochodzenia Jezusa Chrystusa. Trudno też było wymazać święto obchodzone zarówno przez katolików, jak i protestantów. Starali się więc argumentować, że Wigilia pierwotnie nie miała nic wspólnego z narodzinami Chrystusa, ale z obchodami przesilenia zimowego. Dopiero później dawne obchody miały być zaadaptowane na potrzeby chrześcijaństwa. Świętego Mikołaja uznano zaś za wcielenie germańskiego boga Odyna. Ogólnie nazistowska ideologia, pomimo fasadowej jednolitości, w rzeczywistości w swoich tłumaczeniach była wyjątkowo pokraczna. Próba redefiniowania wszystkiego na nowo pod polityczne dyktando musiała się wydawać żenująca nawet dla wielu Niemców.

Obchody Nazistowskiej Wigilii – Foto: Hugo Jaeger

Działo kolejowe „Dora”

Adolf Hitler wizytuje potężne działo na poligonie koło Rügenwalde, dzisiejsze Darłowo. Tym olbrzymem jest potężne działo kolejowe Schwerer Gustav, zwane popularnie przez żołnierzy Dorą. Działo posiadało armatę kalibru 800 mm, a całość ważyła 1350 ton (sic!). Pierwotnie celem budowy tak dużego działa miało być niszczenie umocnień Linii Maginota. Budowa jednak przedłużała się, a kampania we Francji dawno zakończyła się sukcesem bez pomocy super działa. Ostatecznie budowę działa ukończono na początko 1942 roku. W czerwcu tego samego roku Dora została przewieziona na front wschodni, gdzie ostrzeliwała sowieckie pozycje w okolicach Sewastopola. W wyniku niepowodzeń na froncie, została później ewakuowana w głąb Rzeszy. Zdjęcie zostało wykonane prawdopodobnie 19 grudnia 1943 roku. Obok Hitlera po prawej stronie w brązowym płaszczu stoi Albert Speer, który był ministrem ds. uzbrojenia i amunicji.

Działo kolejowe „Dora” – III Rzesza w kolorze

Adolf Hitler z asami Luftwaffe

Hitler przyjmuje u siebie delegację asów Luftwaffe, którzy właśnie zostali odznaczeni Krzyżami Rycerskimi z liśćmi dębu, mieczami i diamentami. Zdjęcie zostało wykonane 4 kwietnia 1944 roku w rezydencji Hitlera w Berghof w Obersalzbergu. Asami lotnictwa nazywało się kolokwialnie pilotów lotnictwa myśliwskiego, którzy zestrzelili dużą ilość maszyn przeciwnika. Ilość zestrzeleń asów Luftwaffe była nieproporcjonalnie duża do ilości zestrzeleń pilotów RAF i USAAF. Dlatego niektórzy prześmiewczo mówili, że Niemcy zawyżają swoje wyniki licząc zestrzelenia np. od ilości silników na wrogim samolocie. Z tych obecnych pilotów na zdjęciu, najwięcej zestrzeleń miał Erich Hartmann – 352. Stoi zasłonięty przez Hitlera. Rok później Luftwaffe przestało praktycznie istnieć, a lotnictwo sprzymierzonych osiągnęło supremację nad terytorium Niemiec.

Adolf Hitler z asami Luftwaffe – III Rzesza w kolorze

Myśliwiec Focke-Wulf Fw 190 w Finlandii

Finlandia do września 1944 roku pozostawała sojusznikiem hitlerowskich Niemiec. Wykorzystując niemiecką agresję na Związek Radziecki, odzyskała swoje tereny, które utraciła na skutek tzw. Wojny Zimowej. W czerwcu 1944 roku Rosjanie rozpoczęli ofensywę. Fiński marszałek Carl Mannerheim poprosił o wsparcie Niemiec w postaci jednostki lotniczej. Samoloty Luftwaffe przybyły do Finlandii już 12 czerwca. Poniższe zdjęcie zostało wykonane 2 lipca 1944 roku na lotnisku polowym koło miejscowości Imatra, tuż przy dzisiejszej rosyjsko-fińskiej granicy. Maszyna pochodziła z jednostki Jagdgeschwader 54. W tle na niebie przelatują w szyku bombowce nurkujące Junkers Ju 87, prawdopodobnie z Schlachtgeschwader 3.

Myśliwiec Focke-Wulf Fw 190 w Finlandii – Koloryzacja zdjęcia: Jared Enos

Egzekucja generała Antona Dostlera

Zdjęcie przedstawiające niemieckiego generała Antona Dostlera, zrobione 1 grudnia 1945 roku na chwilę przed wykonaniem egzekucji. Procesy norymberskie dopiero co ruszyły, ale Dostler już wtedy zasłużył sobie na „czapę”. W marcu 1944 roku włoscy faszyści i żołnierze generała pojmali grupę 15 amerykańskich komandosów, którzy desantowali się w pobliżu włoskiej miejscowości La Spezia. Amerykanie mieli przeprowadzić działania sabotażowe. Po pojmaniu Amerykanów, Dostler działając w oparciu o rozkaz Hitlera tzw. Kommandobefehl, wydał polecenie rozstrzelania alianckich żołnierzy. Była to decyzja wbrew obowiązującym konwencjom, bowiem żołnierze byli w pełni umundurowani i powinni być potraktowani, jak zwykli jeńcy. Po dostaniu się do niewoli, niemiecki generał został oskarżony o zbrodnie wojenne i uznany winnym. Amerykanie wykonali wyrok poprzez rozstrzelanie Dostlera, a całość uwiecznili na zdjęciach i filmie. Taki los czekał nazistowskich zbrodniarzy. Niestety nie wszystkich.

Egzekucja generała Antona Dostlera

Zobacz także: Armia Czerwona na kolorowych zdjęciach

Artykuł III Rzesza w kolorze – Historia kilku fotografii pochodzi z serwisu Eloblog.