Filmy

Film o Górach Izerskich i rekordach zimna

Film o Górach Izerskich i rekordach zimna
Grzegorz Sanik

Zapraszam do mojego kolejnego filmu, tym razem poświęconego Górom Izerskim i rekordom zimna, które były tam notowane. Góry Izerskie, zwane popularnie Izerami, to jedne z najciekawszych pasm górskich w Sudetach. Zarówno pod względem występującego tam klimatu, specyficznej budowy, jak i ciekawej historii.

Film o Górach Izerskich i rekordach zimna

Film o Górach Izerskich i rekordach zimna

Jednym z głównych wątków w filmie jest hipoteza, że Hala Izerska znajdująca się w Górach Izerskich, jest najzimniejszym miejscem w Polsce. Nie jest to twierdzenie ostatecznie zweryfikowane, ponieważ tak naprawdę nie wiemy, co możemy nazwać mianem „najzimniejszego miejsca”. Jakie parametry powinny być tutaj brane pod uwagę? Czy pojedynczy zanotowany rekord zimna, a może średnia temperatura? Jeżeli średnia temperatura, to mierzona z jakich miesięcy? Jak widać, kwestia oceny zależy od przyjętej metodologii.

Badania i pomiary temperatury prowadzone na Hali Izerskiej w latach 90-​tych wykazywały przeważnie niższą temperaturę, niż w pozostałych rejonach Polski. Porównuję to z oficjalnymi rekordami zimna w Polsce zanotowanymi stosunkowo dawno, bo w latach 1929 i 1940 (-41°C). Wtedy Góry Izerskie leżały na terenie Niemiec. W samych Izerach pomiary nie były prowadzone, albo nie zachowały się ich wyniki po dzień dzisiejszy. Jest duże prawdopodobieństwo, że gdyby pomiary były prowadzone w trakcie tych najbardziej mroźnych zim, temperatura mogłaby być niższa od rekordów zanotowanych w Polsce. Według dr. Mieczysława Sobika, z którym konsultowałem materiał do tego filmu, mogłaby wynieść wtedy nawet -45°C.

Zdjęcie z klatki meteorologicznej - 1996 Rok

Zdjęcie z klatki meteorologicznej – 1996 Rok

Za taką hipotezą przemawiają także badania prowadzone po czeskiej stronie gór. W sąsiedniej wsi Jizerce, położonej po czeskiej stronie Gór Izerskich, 7 stycznia 1985 roku zanotowano -41°C. Jak już wspomniałem badania na Hali Izerskiej nie były jeszcze wtedy prowadzone. Dziś wiemy, że temperatury mierzone w obu tych miejscach są do siebie bardzo zbliżone, więc i ten rekord mógł również wystąpić na halli.

Rzeka Izera i trasa narciarska

Rzeka Izera i trasa narciarska

Poniżej przedstawiam jeszcze raz schemat nocnej radiacyjnej inwersji temperatury, która doprowadza do tworzenia się zastoisk chłodu.

Schemat nocnej radiacyjnej inwersji temperatury

Schemat nocnej radiacyjnej inwersji temperatury

A oto zdjęcie, które zrobiłem w Karkonoszach na Kopie, przy końcowej stacji wyciągu. zdjęcie przedstawia omawiane wyżej zjawisko atmosferyczne.

Inwersja temperatury w Kotlinie Jeleniogórskiej

Inwersja temperatury w Kotlinie Jeleniogórskiej

Bibliografia:

  1. „Wyjątkowe Zdarzenia Przyrodnicze na Dolnym Śląsku i Ich Skutki”
    Pod redakcją Piotr Migonia, Uniwersytet Wrocławski
  2. „Szklarska Poręba-​Orle w Górach Izerskich”
    Autor Przemysław Wiater

Strony www:

  1. http://meteomodel.pl/BLOG/?p=2205
  2. http://www.goryizerskie.pl/?file=art&art_id=562
  3. http://www.chatkagorzystow.sudety.it/historia.htm
  4. http://pl.wikipedia.org/wiki/Gro%C3%9F-Iser
  5. http://pl.wikipedia.org/wiki/Huta_szk%C5%82a_Carlstal
  6. http://pl.wikipedia.org/wiki/Puchar_%C5%9Awiata_w_biegach_narciarskich_2013/2014

Czeskie fora metrologiczne:

  1. http://diskuse.in-pocasi.cz/tema-11–2327-Vzpominky_na_krute_zimy.html
  2. http://www.infomet.cz/index.php?id=read&idd=1328509090&pocatecni=1328547403

Szczególne podziękowania dla:
Pana dr. Mieczysława Sobika z Zakładu Klimatologii i Ochrony Atmosfery Uniwersytetu Wrocławskiego. Dla Państwa Wiesławy i Sławomira Polańskich z Chatki Górzystów oraz dla Pana Stanisława Kornafela ze Stacji Turystycznej Orle.

Zdjęcia Współczesne:
Remigiusz Podpora
Grzegorz Truchanowicz

Zdjęcia Archiwalne:
http://www.nac.gov.pl
http://dolny-slask.org.pl

Filmy
Grzegorz Sanik
@grzegorz_sanik

Od kilku lat piszę na Eloblogu artykuły o historii, turystyce i nowych technologiach. Od urodzenia związany jestem z Dolnym Śląskiem. Prowadzę także na YouTube kanał Podróżnik w czasie.

Więcej w kategorii Filmy

Tajemnice Gór Sowich – Jerzy Cera cz. 2

Grzegorz Sanik29 lipca 2017

Zagadka „Siłowni” Riese – Jerzy Cera cz. 1

Grzegorz Sanik27 czerwca 2017

Kryptonim „Rüdiger” – Pociąg Hitlera i tunel pod Wałbrzychem cz. 2

Grzegorz Sanik1 maja 2017

Kryptonim „Rüdiger” – Wojenna zagadka Wałbrzycha cz. 1

Grzegorz Sanik9 kwietnia 2017

Niemiecki schron ukryty pod placem Solnym we Wrocławiu

Grzegorz Sanik18 marca 2017

Magazyn broni atomowej w Podborsku – Obiekt 3001

Grzegorz Sanik2 lutego 2017

Początek Riese – Odnalezione dokumenty i plany

Grzegorz Sanik13 stycznia 2017

Broń jądrowa w Polsce – Wojska Radzieckie w Polsce cz. 4

Grzegorz Sanik21 grudnia 2016

Rozkaz Riese – Ujawnione niemieckie dokumenty FHQ

Grzegorz Sanik8 grudnia 2016