Filmy

Film o kopalniach uranu na Dolnym Śląsku

Film o kopalniach uranu na Dolnym Śląsku
Grzegorz Sanik

Zapraszam do oglądania mojego kolejnego dokumentu. Tym razem przygotowałem film o kopalniach uranu na Dolnym Śląsku. Działalność poszukiwawcza i wydobywcza uranu, pierwiastka o znaczeniu strategicznym, była ogromną tajemnicą Dolnego Śląska.

Wokół wydobycia uranu narosło wiele różnego rodzaju legend i nieprawdziwych informacji. Mój film o kopalniach uranu jest próbą odpowiedzi na najważniejsze pytania. Chciałem również rozprawić się z kilkoma powtarzającymi się w internecie i mediach nieprawdziwymi i zafałszowanymi informacjami.

Zakłady Przemysłowe R-1 prowadzące poszukiwanie i wydobycie uranu na terenie Dolnego Śląska funkcjonowały 25 lat. Jednak próżno o nich szukać informacji w publikacjach na temat spraw gospodarczych i politycznych wydawanych w okresie PRLu. Dopiero po roku 1989 mamy możliwość odkrywania tajemnic oraz turystycznego wykorzystania pozostawionych kopalni.

Kopalnie Uranu na Dolnym Śląsku

Kopalnie Uranu na Dolnym Śląsku

Poniżej przedstawiam mapę z miejscami związanymi z kopalnictwem uranowym na Dolnym Śląsku, które można zwiedzać.

 

Poniżej mapa województwa dolnośląskiego z zaznaczonymi 5 najważniejszymi złożami. Z tych 5 złóż wydobyto aż 95% całego uranu.

Złoża Uranu na Dolnym Śląsku

Złoża Uranu na Dolnym Śląsku

Działalność Organów Bezpieczeństwa

Z powodu długości filmu całkowicie pominąłem wątek funkcjonowania organów bezpieczeństwa na terenie Kowar. Tutaj więc krótko nakreślę tą kwestię. Przy zakładach R-1 funkcjonowała jednostka UB, która podlegała bezpośrednio w początkowym okresie Ministerstwu Bezpieczeństwa Publicznego, a później Wojewódzkiemu Urzędowi Bezpieczeństwa Publicznego we Wrocławiu. Do zadań jednostki należała działalność kontrwywiadowcza, przeciwdziałanie szpiegostwu i sabotażowi gospodarczemu, a także ochrona radzieckich specjalistów mieszkających w Kowarach. Wielokrotnie w mediach i relacjach mieszkańców pojawiają się również doniesienia o rozlokowaniu żołnierzy sowieckich, jednak informacje te nie mają potwierdzenia w materiale zebranym przez Instytut Pamięci Narodowej.

Nie ma wątpliwości, że na terenie Kowar Urząd Bezpieczeństwa prowadził szeroką akcję kontrwywiadowczą. Obawiano się zwłaszcza działalności wywiadu francuskiego, co wiązało się z faktem pracy w kopalniach wielu repatriantów Polaków przybyłych z Francji i Belgi. Ochrona kontrwywiadowcza była utrudniona przez wypoczynkowy charakter Karkonoszy. Były one odwiedzane turystycznie na przykład przez pracowników obcych placówek dyplomatycznych.

Kopalnia „Liczyrzepa” – Sztolnie Kowary

Całość ujęć filmowych pod ziemią została wykonana w podziemnej trasie turystycznej Kopalnia Liczyrzepa. Dlatego chciałbym tutaj jeszcze raz serdecznie podziękować za udostępnienie sztolni i pomoc w przygotowaniu merytorycznym materiału. Oczywiście, wszystkich zachęcam do odwiedzenia tego miejsca i przejścia całej trasy. Zwiedzanie odbywa się z przewodnikiem, a miejsce jest całkowicie bezpieczne od promieniowania.

Podziękowania

Szczególne podziękowania za pomoc w realizacji filmu.

Podziemna Trasa Turystyczno – Edukacyjna
Kopalnia „LICZYRZEPA” Sztolnie Kowary
ul. Podgórze 55, 58-530 Kowary
www.sztolniekowary.com
Za udostępnienie materiałów i sztolni do ujęć filmowych. Całość ujęć podziemnych została wykonana w Liczyrzepie.

Panu dr hab. Robertowi Klementowskiemu
Instytut Pamięci Narodowej Oddział Wrocław
Za pomoc merytoryczną w przygotowaniu materiału.

Panu mgr inż. Franciszkowi Gaworowi
Dyrektorowi ds. Technicznych
Zakładów Przemysłowych R-1
Za pomoc merytoryczną w przygotowaniu materiału.

BIBLIOGRAFIA

Film o kopalniach uranu powstał na podstawie monografii IPN „W cieniu sudeckiego uranu. Kopalnictwo uranu w Polsce w latach 1948-1973.” dr hab. Robert Klementowski.

STRONY WWW

  1. http://atom.edu.pl/index.php/ej-w-polsce/wczoraj/wydobycie-uranu-zaklady-r-1.html
  2. http://interpolonika.com/2011/05/miedzianka-%E2%80%93-miasteczko-widmo-kolo-marciszowa/
  3. http://www.redbor.pl/artykuly/wystawa_uran.htm
  4. http://www.redbor.pl/artykuly/gornictwo_uranu.htm
  5. http://www.smk-kowary.pl/images/kurierkowarski/2007/kurier_2.pdf
  6. http://pl.wikipedia.org/wiki/Zak%C5%82ady_Przemys%C5%82owe_R-1
  7. http://pl.wikipedia.org/wiki/Radziecki_program_nuklearny

ZDJĘCIA WSPÓŁCZESNE

  1. Kopalnia „LICZYRZEPA” Sztolnie Kowary
  2. Tomasz Kapczyński
  3. http://pl.wikipedia.org/wiki/Uran_(pierwiastek)
  4. http://pl.wikipedia.org/wiki/Elektrownia_J%C4%85drowa_%C5%BBarnowiec

ZDJĘCIA ARCHIWALNE

  1. http://dolny-slask.org.pl/
  2. Zbiory Instytutu Pamięci Narodowej
  3. http://en.wikipedia.org/wiki/Manhattan_Project

INHALACJE RADONOWE
Jelenia Struga Spa Resort
ul. Podgórze 55, 58-530 Kowary
http://www.jeleniastruga.pl/

Zobacz także: Pytania i Odpowiedzi – Uran i Zapora Pilchowice

  • Kopalniak

    Kopalnie nazywa się PODGÓRZE a nie „pogórze.

    • Racja, przy nazwie popełniony jest błąd. Oczywiście chodzi o Podgórze.

  • O Człowieku, jaki Ty masz talent do opowiadania! Dzięki za ten materiał, jest arcyciekawy! Bardzo chciałam dowiedzieć się o tym więcej i…tadam! Dolny Śląsk jest memu sercu niezwykle bliski, dzięki za tyle ciekawostek!

  • Marian Markiewicz

    super , mieszkam kolo Osówki ,,RIESE” i na kopalni Uranu zalanej wody z maszynami w Grzmiącej , Pozdrawiam

Filmy
Grzegorz Sanik
@grzegorz_sanik

Prowadzę tego bloga oraz portal o ciekawych miejscach i atrakcjach Elomaps.com. Przygotowuję także filmy dokumentalne na YouTube.

Więcej w kategorii Filmy

nazizm

Nazizm czy faszyzm? Różnice i błędne używanie

Grzegorz Sanik2 grudnia 2016
ar3

Mała Moskwa – Wojska Radzieckie w Polsce cz. 3

Grzegorz Sanik25 listopada 2016
karkonosze

Urzekający film Karkonosze Pieśń Wiatru i Mrozu

Grzegorz Sanik29 października 2016
swiadek2

Wywiad z ocalałym świadkiem budowy Riese cz. 2

Grzegorz Sanik21 października 2016
ar2

Armia Radziecka – Wojska Radzieckie w Polsce cz. 2

Grzegorz Sanik16 października 2016
swiadek1

Wywiad z ocalałym świadkiem budowy Riese cz. 1

Grzegorz Sanik29 września 2016
oboz

Zapomniany obóz jeniecki w Łambinowicach

Grzegorz Sanik20 września 2016
ar1

Armia Czerwona – Wojska Radzieckie w Polsce cz. 1

Grzegorz Sanik17 września 2016
zamek

Zamek Grodno, twierdza białej damy i Łowcy Przygód

Grzegorz Sanik14 września 2016